काठमाण्डौ । लकडाउन कोरोनाभाइरसको फैलावट रोक्न सहयोगी साबित भइरहेको छ, यद्यपि यसको साइड इफेक्ट पनि कम छैन । संयुक्त राष्ट्रसंघ (यूएन) ले यस्तै एक पक्षलाई औंल्याएको छ । संयुक्त राष्ट्र संघले कोरोनाको महामारीको घोषणा गरेपछि ९ महिनाको अवधिमा जन्मदरमा ठूलो वृद्धि हुने अनुमान गरेको छ । यस समयमा भारत र चीनका बच्चाहरू सबै भन्दा बढी हुनेछन् । लकडाउनको यो नकारात्मक पक्षले पहिले नै बढ्दो जनसंख्याबाट समस्याग्रस्त देशहरूमा अझ बढी समस्या थप गर्दछ ।

युनिसेफको एक रिपोर्टले भनेको छ कि मार्च ११ र डिसेम्बर १६ बीच यी नौ महिनामा विश्वव्यापी ११ करोड बच्चाहरू जन्मिनेछन् । यस रिपोर्टमा महामारीको छायामा जन्मेका यी बच्चाहरूको स्वास्थ्य र उनीहरूकी आमाहरूको स्वास्थ्यका बारे चिन्ता उठाइएको छ । भारतको बारेमा कुरा गर्दा, यो अनुमान गरिएको छ कि डिसेम्बरसम्ममा २ करोड भन्दा बढी बच्चाहरू जन्मेका हुनेछन् । यो संख्या सम्पूर्ण विश्वमा सब भन्दा बढी हो ।

भारत पछि चीन यस अवस्थामा दोस्रो स्थानमा छ । संयुक्त राष्ट्र संघको अनुमान अनुसार १.३५ करोड बालबालिका चीनमा जन्म लिने छन्। त्यस्तै ५० लाख पाकिस्तान, ६० लाख नाइजेरियामा र ४० लाख बालबालिका इन्डोनेसियामा जन्मनेछन । जबकि अमेरिका अनुमानित जन्मदरको आधारमा छैटौ स्थानमा छ। अनुमान गरिएको छ कि ३० लाख भन्दा बढी बच्चाहरु यहाँ जन्मनेछन । न्यू योर्कमा, अधिकारीहरूले वैकल्पिक जन्म केन्द्रहरूको व्यवस्था गर्न थालेका छन्, किनकि धेरै गर्भवती महिलाहरू अस्पतालमा बच्चाहरूलाई जन्म दिन चिन्तित छन।

विकासशील देशहरूका लागि खतरा
युनिसेफका कार्यकारी निर्देशक हेनरीटा फोरले यस विश्वव्यापी प्रतिवेदनमा भनेका छन् कि कोविड्-१९ को प्रकोपले जीवन बचाउने स्वास्थ्य सेवालाई असर गर्न सक्छ। जसका कारण दुबै नवजात शिशु र आमाको जीवन संकटमा पर्न सक्छ । यो खतरा विकासोन्मुख देशहरूमा विशेष गरी बढी छ। भारतले सामाजिक सूचकहरूमा धेरै प्रगति गरिसकेको छ, तर अझै धेरै देशहरूमा मातृ स्वास्थ्य, गर्भनिरोधक पहुँच र खोपको पहुँचमा पछाडि छ ।

प्रत्येक वर्ष २०.८ लाखको मृत्यु
संयुक्त राष्ट्र संघकाअनुसार आमाहरूका साथै महामारीको बिचमा जन्मिएका बच्चाहरूको स्वास्थ्यको बारेमा पनि चिन्तित छ। उनले सबै देशलाई यसमा विशेष ध्यान दिन अपील गरेका छन्। तथ्याङ्कले देखाउँदछ कि २०.८ लाख गर्भवती महिला र नवजात शिशुहरु प्रत्येक वर्ष कोरोना भन्दा पहिले नै मरेका छन् । त्यसैले अब जब स्वास्थ्य सेवाहरू पहिले नै प्रभावित छन्, जन्म दर मा यस्तो वृद्धि समस्या पैदा गर्न सक्छ। युनिसेफका अनुसार सबै देशहरूले नवजात र गर्भवती महिलाहरूको लागि विशेष व्यवस्था गर्नु आवश्यक छ।