दलहरूको अदूरदर्शिताका कारण नेपाल पनि अन्र्तराष्ट्रीय राजनैतिकको चंगुलमा फस्दै गएको छ। उनीहरूको राजनीतिको प्रयोग स्थलको रुपमा बनेको छ, जसले मित्र राष्ट्र संग नेपालको ऐतिहासिक सम्बन्धलाई मात्र बिगारिरहेको छैन, यसले नेपालको प्रगतिमा पनि बाधा पुर्यारइरहेको छ।
नेपालमा राजनीतिक संकटका कारण लाखौं युवाहरू रोजगारी र राम्रो जीवनको खोजीमा बसाइँ सरिरहेका छन्। हालै नेपालको वामपन्थी भन्ने एमाले र लोकतान्त्रिक पार्टी काग्रेसको गठबन्धन सरकारले संसदको राष्ट्रिय सभामा विश्वासको मत गुमाएको छ।
प्रधानमन्त्री के पि शर्मा ओलीको नेतृत्व गरेको सरकार बाट उपेन्द्र यादवको जनता समाजवादी पार्टी नेपालले आन्तरिक कलह र सरकारको विफलताको कारण देखाउदै सरकारबाट अलग भएको छ जस कारण केपि शर्मा ओलीको नेतृत्व गरेको सरकारको राष्ट्रिय सभामा विश्वासको मत गुमाएको छ ।
नेपालमा पटक–पटक प्रधानमन्त्री के पि शर्मा ओलीका नेतृत्वमा वामपन्थी सरकार गठन भएको थियो तर त्यो लामो समय टिक्न सकेन । त्यसपछि प्रचण्डले लोकतान्त्रिक दलहरूसँग गठबन्धन गरेर दोस्रो पटक सरकार गठन गरे, जसमा नेपाली कांग्रेस पनि समावेश थियो, तर त्यो पनि लामो समय टिक्न सकेन।
नेपालमा विगतमा प्रधानमन्त्री प्रचण्डको नेतृत्वमा वामपन्थी सरकार गठन भयो, तर त्यो लामो समय टिक्न सकेन। त्यसपछि प्रचण्डले लोकतान्त्रिक दलहरूसँग गठबन्धन गरेर दोस्रो पटक सरकार गठन गरे, जसमा नेपाली कांग्रेस पनि समावेश थियो, तर त्यो पनि लामो समय टिक्न सकेन। सबै सरकार विफलताको मुख्य कारकको रुपमा ठुलो दल कागे्रस र एमालेनै रहयो ।
नेपालमा राजनीतिक अस्थिरता सामान्य कुरा बनेको छ । प्रजातन्त्र स्थापना भएदेखि नेपालमा चार पटक राष्ट्रिय चुनाव भइसकेको छ । अहिलेसम्म १३ भन्दा बढी प्रधानमन्त्री भइसकेका छन्, तर कुनै पनि सरकारले पाँच वर्षको कार्यकाल पूरा गर्न सकेको छैन।
वर्तमान सरकारमा दुई प्रतिद्वन्द्वी दल एमाले–कागे्रस एक भएका छन् दुई बामपंथी प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीको नेतृत्वको एमाले र प्रचण्ड नेतृत्वको माओवादी केन्द्र पार्टी विभिन्न मुदमा हाल आमने सामने छन ।
विगतमा प्रचण्ड र ओली दुवैले प्रधानमन्त्री पदमा दाबी गरिरहेका कारण सरकार ढलेको थियो ।
प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीको सरकारको काम कार्यवाही हेर्दा राजनीतिक स्थिरताको ग्यारेन्टी भने होइन। आगामी दिनमा सरकार फेरि ढल्यो भने आश्चर्य मान्नु पर्दैन।
राजनीतिक गणित अनुसार गठबन्धनको सबैभन्दा ठूलो दल भएको नाताले कागे्रस प्रधानमन्त्रीको दावेदार हुनुपर्छ, तर सत्ता स्वार्थमा लिपत राजनीतिक दलहरूको स्वार्थका कारण आज नेपाल सबैभन्दा धेरै पूर्वप्रधानमन्त्री र मन्त्रीहरूको घर बनेको छ। दलहरू नेपालको विदेश नीतिसँग निरन्तर खेलि रहेको छन्।
उनीहरूले दुष्कर्म गरिरहेका छन्, जसले त्यहाँका जनतालाई प्रत्यक्ष हानि पुर्याइिरहेको छ। एकातिर देश चीन छ भने अर्को तीनतिर भारत छ र भारत तिरको खुला सिमाना छ ।
यस्तो अवस्थामा नेपालले स्थिर विदेश नीति अपनाउनु आवश्यक हुन्छ, तर पछिल्लो ७५ वर्षको आधुनिक राजनीतिक इतिहासमा यो त्यसो गर्न असमर्थ भएको छ।
भारत र चिन लामो समयदेखि नेपालको विकासको समर्थक रहँदै आएको छ । भारत संगको खुल्ला सिमाना र मैत्रीपूर्ण व्यवहारका बाबजुद पनि नेपालका केही दलहरूले सधैं भारत विरोधी अडान लिएका छन् कति दल त भारत विरोधी आन्दोलनको नेतृत्व गर्दै आएका छन्।
केही पार्टी भारत विरोधी र केही पार्टी चीन समर्थक अडानका लागि परिचित छन्। उनको यो मनोवृत्ति कहिल्यै नेपालको हितमा रहेन, बरु यसले नेपाललाई बढी हानि पुर्यारइरहेको छ। यो उनको लागि राजनीतिक लाभ उठाउने माध्यम बनेको छ।
दलहरूको अदूरदर्शिताका कारण नेपाल पनि विदेशी शक्तीहरुको चंगुलमा फस्दै गएको छ। उनीहरूको राजनीतिको आधार केही देशको विरोध गरेर राजनैतिक रोटी सेकने बनेको छ, जसले मित्र राष्ट्र सँगको नेपालको ऐतिहासिक सम्बन्धलाई मात्र बिगारिरहेको छैन, नेपालको प्रगतिमा पनि बाधा पुर्यारइरहेको छ।
नेपालमा राजनीतिक संकटका कारण आज लाखौं युवाहरू रोजगारी र राम्रो जीवनको खोजीमा निरन्तर बसाइँ सरिरहेका छन्। यदि नेपालका नेताहरूले आफ्नो स्वार्थ त्यागेर देशको हितमा राजनीतिक अस्थिरता हटाउँछन् भने विश्वका दुई ठूला अर्थतन्त्रहरूले घेरिएको देश नेपाल सबैभन्दा ठूलो फाइदा लिन सक्छन् र राष्ट्र निर्माणले ठुलो गति लिन सक्छ यसको प्रत्यक्ष प्रभावले जनताको संपन्नताको लागी कोशेढुङ्गा साबित हुनेनै छ ।
